Thursday, February 11, 2016

Disyllabic compounds in Lao that are different from Thai คำซ้อนสองพยางค์ภาษาลาว

This post is suitable for advance learners of Lao (and Thai)

ກ້ຽວກອດ (เกี้ยวกอด) = พันรอบ ๆ, กอดรัด, to wind around, to hug
ເກັບມ້ຽນ (เก็บเมี้ยน) = เก็บเข้าที่, to put (something) away

ຂົງເຂດ (ขงเขด) = เขต, area, district

ຄົງຄ້າງ (คงค้าง) = ค้างคา, to remain

ຈື່ຈຳ (จื่อจำ) = จำ, to remember
ຈົດກ່າຍ (จดก่าย) = คัดลอก, to copy
ຈົບງາມ (จบงาม) = สวยงาม, to be beautiful

ສອບເສັງ (สอบเส็ง) = สอบ, to take an examination
ສ້າງສາ (ส้างสา) = สร้าง, to construct

ຊອກຫາ (ซอกหา) = ค้นหา, to seek, to look for
ຊຸກເຊື່ອງ (ซุกเซื่อง) = ซุกซ่อน, to hide (something)
ຊຸກຍູ້ (ซุกญู้) = ผลักดัน, to push, to urge
ແຊບຊ້ອຍ (แซบซ้อย) = เอร็ดอร่อย, to be delicious

ຍ້ອງຍໍ (ญ้องญอ) = ชมเชย, to compliment
ຍາດແຍ່ງ (ญาดแญ่ง) = แย่งชิง, to snatch

ດຸໝັ່ນ (ดุหมั่น) = ขยันขันแข็ง, to be hard-working
ດົນນານ (ดนนาน) = เนิ่นนาน, to be long (in time)

ຕົວະຍົວະ (ตัวะญัวะ) = โกหกหลอกลวง, to deceive, to lie
ເຕົ້າໂຮມ (เต้าโฮม) = จับกลุ่ม, to rally, to gather

ເບິ່ງແຍງ (เบิ่งแญง) = ดูแล, to look after

ປ້ອຍດ່າ (ป้อยด่า) = ด่าทอ, to scold, to curse
ປິ່ວປົວ (ปิ่นปัว) = เยียวยา, to heal, to cure
ປຸ້ມລຸມ (ปุ้มลุม) = ชุมนุม, to assemble
ເປ່ເພ (เป่เพ) = พังทลาย, to be destroyed

ພົບພໍ້ (พบพ้อ) = พบปะ, to meet

ມ່ວນຊື່ນ (ม่วนซื่น) = สนุกสนาน, to have fun, to be fun

ຢ້ານກົວ (“อย้านกัว”/หย้านกัว) = หวาดกลัว, to be afraid
ຢ້ຽມຢາມ (“เอยี้ยมอยาม”/เหยี้ยมยาม) = เยี่ยมเยียน, to visit

ລີ້ຊ່ອນ (ลี้ซ่อน) = หลบซ่อน, to hide (oneself)
ລຶ້ງເຄີຍ (ลึ้งเคย) = เคยชิน, to be used to

ວັດແທກ (วัดแทก) = วัดขนาดหรือปริมาณ, to measure
ໄວວາ (ไววา) = ว่องไว, to be fast

ຫ້າງຫາ (ห้างหา) = ตระเตรียม, to prepare
ຫງ
ຫງ່ວມເຫງົາ (หง่วมเหงา) = หงอยเหงา, to be sad and depressed

ເໜັງຕີງ (เหน็งตีง) = ขยับเขยื้อน, ขยับตัว, to move, to budge

ໝັ້ນທ່ຽງ (หมั้นเที่ยง) = มั่นคง, to be steady
ຫຼ
ຫຼວງຫຼາຍ (หลวงหลาย) = มากมาย, abundant, a lot

ອົ່ງວາດ (อ่งวาด) = เย่อหยิ่ง, to haughty, to be vain
ເອ້ຢ້ອງ (“เอ้อย้อง”, เอ้หย้อง) = แต่งตัว, ประดับตัว, to dress up
ໂອ້ລົມ (โอ้ลม) = พูดคุย, to converse with

ຮັກແພງ (ฮักแพง) = รักใคร่, to love
ຮັກຫໍ່ (ฮักห่อ) = รักและห่วงใย, to treat with love and concern
ເຮິຮ້າຍ (เฮอะฮ้าย) = ขี้ริ้วขี้เหร่, to be very ugly

Monday, January 18, 2016

5 Northern Thai phrases to say when someone is down



Northern Thai phrases.
Watch the video to listen to the phrases (read by a native speaker!)
1. Hang in there! = อ๋ดเอาแหมน่อยเน่อ 
2. Don't give up! = จะไปญอมก๊านเน่อ
3. Keep fighting! = สู้แหมต่อไปเน่อ
4. Stay strong! = เข้มแข็งเข้าไว้เน่อ
5. You can do it! = ตั๋วตึงญะได้เน่อ

Central Thai equivalents (translated by คุณ ธรรมนิตย์ สุขอนันต์)
1. Hang in there = อดทนอีกหน่อยนะ 
2. Don't give up = อย่ายอมแพ้นะ 
3. Keep fighting = สู้ต่อไปนะ or สู้ ๆ
4. Stay strong = เข้มแข็งเข้าไว้นะ
5. You can do it = ยังไงคุณก็ทำได้น่ะ* 

Wednesday, October 14, 2015

Vocabulary: 4 animals in the Canidae family in Thai, Lao, and Shan

This post assumes the readers have some basic knowledge of Thai.

Today we are going to learn how to say some of the well-known animals in the Canidae family in Thai, Lao, and Shan (henceforth: TLS). Canidae (KAN-ih-dee) is a family of carnivorous mammals which includes dogs, wolves, dholes, and foxes. The point is to compare commonly used words that are of Tai origin; so, I will not present less commonly used "fancy" words that are Indic loanwords like sunak (สุนัข) "dog".

1. dog
Thai: หมา (ma, IPA: /mǎː/)
Lao: ໝາ (ma, IPA: /mǎː/)
Shan: မႃ (ma, IPA: /mǎ/)

The words in TLS for "dog" are all the same.

2. wolf
Thai: หมาป่า (ma pa, IPA: /mǎː.pàː/)
Lao: ໝາປ່າ (ma pa, IPA: /mǎː.pāː/)
Shan: မႃထိူၼ်ႇ (ma thoen, IPA /mǎ.tʰɤ̀n/, cf. Thai หมาเถื่อน and ป่าเถื่อน)

The words for "wolf" in Thai and Lao are the same (although the tones are different, the two words are from the same Tai roots). The compound is composed of "dog" + "wild/forest/jungle"; the compound literally means "wild dog".

In Shan instead of saying pa, thoen, a word which also exists in Thai and Lao, is used instead.  It roughly has the same meaning as pa. So, although the Shan word is different, the composition of the compound is the same as that of Thai and Lao words.

3. fox
Thai: หมาจิ้งจอก (ma ching chok, IPA: /mǎː.tɕîŋ.tɕɔ̀ːk/, short: จิ้งจอก, ching chok, /tɕîŋ.tɕɔ̀ːk/)
Lao: ໝາຈອກ (ma chok, IPA: /mǎː.tɕɔ̀ːk/)
Shan: မႃလိၼ် (ma lin, IPA: /mǎ.lǐn/, cf. Thai หมาดิน)

The words for "fox" in Thai and Lao are very similar. The Lao word does not have ching (จิ้ง). I do not know the origin of ching chok (จิ้งจอก). This makes me think that (ching) chok might be a loanword. It is possible that chok (จอก) is from the Khmer word cɑcɑɑk (ចចក, จอจอก) which means "wild dog". while ching (and possibly king) serves as a prefix for a small set of animal names such as ching chok (จิ้งจก) "gecko", ching len (จิ้งเหลน) "skink", ching cho (จิงโจ้) "kangaroo", ching rit (จิ้งหรีด) "cricket", and king ka (กิ้งก่า) "lizard".

The Shan word for "fox" is different from the words in Thai and Lao. It literally means "soil dog". While "wild dog" is a sensical way of saying "wolf", I do not know why foxes are called "soil dog".

4. dhole
Thai: หมาใน (ma nai, IPA:/mǎ.nāj/)
Lao: ໝາໃນ (ma nai, IPA:/mǎ.náj/)
Shan: မႃၼႂ်း (ma naue, IPA:/mǎ.náɯ/)

If you do not know what dholes look like, you can use Google image. The words in TLS are all the same (and of course the corresponding tones and vowels are different, but the words have the same roots). Each word literally means "inside dog". I am not sure why dholes are called "inside dog".


--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--||--

Just for fun (and off topic): if Thai had borrowed these words from Middle Chinese...

Tai languages borrowed many words from Middle Chinese such as many numbers and some animals like elephant, horse, and chicken etc. If Thai had borrowed the words for these four words in the Canidae family from Middle Chinese, I think they would look like the words down below.

1. dog 狗 เค้า (kháw)
2. wolf 狼 ลัง (lāng)
3. fox 狐 หู (hǔu)
4. dhole 豺 ไฉ/ไช (chǎi/chāi)